toLowerCase() en toUpperCase()

Deze methods zetten tekst om naar kleine letters of hoofdletters.

const tekst = 'Hallo Wereld';
console.log(tekst.toLowerCase()); // 'hallo wereld'
console.log(tekst.toUpperCase()); // 'HALLO WERELD'

Hoe werken deze methods?

  • Ze maken een nieuwe string aan, de originele string blijft hetzelfde
  • Letters worden omgezet, cijfers en andere tekens blijven gelijk
  • Handig bij vergelijkingen waar hoofdletters niet uitmaken

Voorbeeld: hoofdletter-ongevoelige vergelijking

const input = 'APPEL';
const zoekterm = 'appel';

console.log(input === zoekterm); // false

console.log(input.toLowerCase() === zoekterm.toLowerCase()); // true
Veelvoorkomend gebruik:
  • Zoekfuncties in lijsten
  • Vergelijking van e-mailadressen
  • Vergelijking van gebruikersnamen

Meer voorbeelden

// Zoekfunctie in array
const producten = ['Laptop', 'Muis', 'Toetsenbord'];
const zoekterm = 'laptop';

const gevonden = producten.filter(product => 
  product.toLowerCase() === zoekterm.toLowerCase()
);
console.log(gevonden); // ['Laptop']

// Eerste letter hoofdletter maken
const naam = 'jan';
const netjes = naam.charAt(0).toUpperCase() + naam.slice(1);
console.log(netjes); // 'Jan'

trim()

De method trim() verwijdert spaties en andere witruimte aan het begin en einde van een string.

const input = '  hallo  ';
console.log(input.trim());        // 'hallo'
console.log(input.length);        // 9
console.log(input.trim().length); // 5

Wat verwijdert trim()

  • Spaties voor en na de tekst
  • Tabs (\t)
  • Nieuwe regels (\n)
  • Andere onzichtbare witruimte
Let op: trim() verwijdert alleen witruimte aan het begin en einde, niet in het midden.
const tekst = '  hallo  wereld  ';
console.log(tekst.trim()); // 'hallo  wereld'

Waarom trim() handig is

const gebruikerInput = '  jan@email.com  ';

if (gebruikerInput === 'jan@email.com') {
  console.log('Match zonder trim'); // geen match
}

if (gebruikerInput.trim() === 'jan@email.com') {
  console.log('Match met trim'); // wel match
}
Aan te raden bij gebruikersinput:
  • Inlogformulieren
  • Zoekvelden
  • Contactformulieren

Template Literals (backticks)

Met template literals maak je strings met variabelen erin. Je gebruikt backticks (`) in plaats van aanhalingstekens.

const naam = 'Jan';
const leeftijd = 25;
const bericht = `Hallo, ik ben ${naam} en ik ben ${leeftijd} jaar oud.`;
console.log(bericht);

Vergelijking met de oude manier

Oude manier met plus-tekens:

const naam = 'Jan';
const leeftijd = 25;
const bericht = 'Hallo, ik ben ' + naam + ' en ik ben ' + leeftijd + ' jaar oud.';

Nieuwe manier met template literals:

const naam = 'Jan';
const leeftijd = 25;
const bericht = `Hallo, ik ben ${naam} en ik ben ${leeftijd} jaar oud.`;
Voordelen van template literals:
  • Leesbaarder dan losse stukjes met plus-tekens
  • Ondersteunt berekeningen binnen ${`{}`}
  • Je kunt functies aanroepen binnen ${`{}`}
  • Gemakkelijk meerdere regels tekst

Meer mogelijkheden

Berekeningen

const prijs = 10;
const aantal = 3;
console.log(`Totaal: €${prijs * aantal}`);

Functies aanroepen

const naam = 'jan';
console.log(`Hallo ${naam.toUpperCase()}`);

Meerdere regels

const naam = 'Jan';
const leeftijd = 25;

const html = `
  

${naam}

Leeftijd: ${leeftijd}

`;
Backticks (`) staan op het toetsenbord links van de 1, onder de Esc-toets.

includes()

Met includes() controleer je of een string een bepaalde tekst bevat.

const tekst = 'Hallo wereld';
console.log(tekst.includes('wereld')); // true
console.log(tekst.includes('aarde'));  // false

Werking van includes()

  • Zoekt door de hele string naar een stuk tekst
  • Geeft true terug als de tekst gevonden is
  • Geeft false terug als de tekst niet voorkomt
  • Is hoofdlettergevoelig
Let op: hoofdlettergevoelig.
const bericht = 'Welkom bij onze cursus JavaScript';
console.log(bericht.includes('JavaScript'));  // true
console.log(bericht.includes('javascript'));  // false

console.log(bericht.toLowerCase().includes('javascript')); // true

Voorbeelden

Eenvoudige check

const email = 'jan@gmail.com';

if (!email.includes('@')) {
  console.log('Ongeldig e-mailadres');
}

Zoekfunctie in array

const producten = [
  'Laptop Gaming RGB',
  'Muis Draadloos',
  'Toetsenbord Mechanisch',
  'Monitor 4K'
];

const zoekterm = 'gaming';

const resultaten = producten.filter(product =>
  product.toLowerCase().includes(zoekterm.toLowerCase())
);

console.log(resultaten);

Verschil met array includes()

const kleuren = ['rood', 'groen', 'blauw'];
console.log(kleuren.includes('rood')); // true

const tekst = 'De kleur is rood';
console.log(tekst.includes('rood')); // true

startsWith() en endsWith()

Met deze methods controleer je of een string begint of eindigt met bepaalde tekst.

const bestandsnaam = 'document.pdf';
console.log(bestandsnaam.startsWith('doc'));   // true
console.log(bestandsnaam.endsWith('.pdf'));    // true
console.log(bestandsnaam.endsWith('.txt'));    // false

Werking

  • startsWith() kijkt naar het begin van de string
  • endsWith() kijkt naar het einde van de string
  • Beide geven true of false terug
  • Beide zijn hoofdlettergevoelig

Voorbeelden

Bestandstype controleren

const bestand = 'foto.jpg';

if (bestand.endsWith('.jpg') || bestand.endsWith('.png')) {
  console.log('Afbeelding');
}

Prefix voor telefoonnummers

const telefoonnummer = '+31612345678';

if (telefoonnummer.startsWith('+31')) {
  console.log('Nederlands nummer');
}

Filteren met startsWith()

const woorden = ['appel', 'ananas', 'banaan', 'aardbei'];

const aWoorden = woorden.filter(woord => woord.startsWith('a'));
console.log(aWoorden);
Verschil met includes():
  • startsWith() controleert alleen het begin
  • endsWith() controleert alleen het einde
  • includes() controleert overal in de string

Samenvatting String Methods

Method Beschrijving Voorbeeld
toLowerCase() Zet tekst om naar kleine letters 'HALLO'.toLowerCase() → 'hallo'
toUpperCase() Zet tekst om naar hoofdletters 'hallo'.toUpperCase() → 'HALLO'
trim() Verwijdert witruimte aan begin en einde ' hi '.trim() → 'hi'
includes() Controleert of tekst ergens voorkomt 'hallo'.includes('al') → true
startsWith() Controleert of tekst aan het begin staat 'hallo'.startsWith('ha') → true
endsWith() Controleert of tekst aan het einde staat 'hallo'.endsWith('lo') → true